Mars’taki Yaz Mevsimi ve Buz Fırtınaları
Mars’ta şu anda yaz mevsimi yaşanıyor, ancak bu durum, Ege sahilindeki sıcak yaz günlerinden oldukça farklı. Temel olarak kıpkırmızı toprak ve tozlarla kaplı olan Kızıl Gezegen’in güney kutbunda, kar fırtınaları ortalığı adeta kasıp kavuruyor.
Avrupa Uzay Ajansı’nın (ESA) Mars Express yörünge aracı, Mars’taki bu ilginç fırtınaları görüntülemeyi başardı. Ancak bu, alıştığımız türden bir kar yağışı değil. ESA’ya göre, Mars’ın güney kutbu karbondioksit buzu ve toz katmanlarıyla kaplı; bu da büyüleyici ve bir o kadar da sıradışı bir manzaranın ortaya çıkmasına neden oluyor.
Mars’taki kış mevsiminde sıcaklıklar -123 dereceye kadar düşebiliyor. Bu soğuk havaya rağmen, Mars’ta 50 santimden fazla kar yağmıyor. Dünya’daki kar yağışının aksine, Mars’ta kar iki ana şekilde oluşuyor: su buzu ve karbondioksit ya da kuru buz. Bir yandan, su buzu gezegenin ince atmosferi nedeniyle yüzeye ulaşmadan önce buhara dönüşüyor; diğer yandan, kuru buz yüzeye ulaşma durumunda kalıyor.
Yukarıda görülen Australe Scopuli mevsimsel buzul örtüsü ise, buz ve toz katmanlarının Mars yüzeyinde üst üste binmesi sonucu oluşmuş bir görüntü. Bu manzara, Mars Express’teki Yüksek Çözünürlüklü Stereo Kamera tarafından kaydedildi ve görüntünün topografyasının dijital arazi modelinden türetilmesine olanak sağladı. Görüntü, toz patlamalarının oluşturduğu ilginç yelpaze şeklindeki desene daha yakından bakma fırsatı sunuyor.
İlginç bir şekilde, bu görüntüler kış mevsiminden değil, Haziran ayında, yani Mars’ın güney kutbunda neredeyse yaz mevsiminin yaşandığı bir dönemde çekildi. ESA’nın bir duyurusuna göre, Güneş ışınlarıyla ısınan gezegende mevsimsel buz tabakaları geri çekilmeye başlıyor. Görüntünün sol tarafında, koyu lekelerin hızla yaklaştığı açıkça görülüyor; bu da Mars’taki değişimlerin dinamik yapısını gözler önüne seriyor.
