Dünyanın en saygın ekonomi ve iş dünyası yayınlarından Forbes, Türkiye’nin geliştirdiği Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) Sistemi’ni kritik hammaddelerin geri kazanımı, sanayi altyapısının güçlendirilmesi ve ekonomik sürdürülebilirlik açısından dünyaya örnek gösterdi.
Wesley Alexander Hill imzasıyla 13 Temmuz 2026 tarihinde yayımlanan “American Defense Should Champion Recycling To Compete With China” başlıklı analizde, geri dönüşümün yalnızca çevresel bir politika değil, aynı zamanda sanayi üretimi, kritik hammadde güvenliği ve ulusal rekabet gücü açısından stratejik bir araç haline geldiği vurgulandı.
Analizde özellikle alüminyum, bakır, lityum ve kalay gibi stratejik öneme sahip hammaddelerin geri kazanım yoluyla ekonomiye yeniden kazandırılmasının, ülkelerin dışa bağımlılığını azaltabileceği ve küresel tedarik zincirlerinde yaşanan kırılganlıklara karşı koruma sağlayabileceği belirtildi.
Forbes: Türkiye Modeli Ulusal Ölçekte En Güçlü Örneklerden Biri
Forbes analizinde, birçok Avrupa ülkesi ile ABD eyaletlerinde depozito iade sistemlerinin uygulandığı hatırlatılırken, Türkiye’nin geliştirdiği DOA Sistemi ulusal ölçekte uygulanabilecek en başarılı modeller arasında gösterildi.
Haberde, sistemin kamu bütçesi yerine özel sektör yatırımları ve genişletilmiş üretici sorumluluğu prensibiyle finanse edilmesinin önemli bir avantaj olduğu ifade edildi. Bu yaklaşım sayesinde sistemin vergi mükelleflerine ek yük oluşturmadan sürdürülebilir şekilde hayata geçirilebildiğine dikkat çekildi.
Dijital Altyapı ve Mobil Cüzdan Entegrasyonu Öne Çıktı
Forbes’un dikkat çektiği unsurlar arasında DOA’nın gelişmiş dijital altyapısı da yer aldı.
Barkod tabanlı takip sistemi, Depozito İade Makineleri, uçtan uca izlenebilirlik mekanizmaları ve vatandaşların depozito iadelerini mobil cüzdanları üzerinden alabilmesine imkan tanıyan teknolojik yapı, sistemin öne çıkan bileşenleri arasında gösterildi.
Bu altyapının vatandaş katılımını artırdığı, toplama süreçlerini daha verimli hale getirdiği ve kullanılmış içecek ambalajlarının atık yerine ekonomik değeri bulunan endüstriyel hammaddeler olarak değerlendirilmesini sağladığı belirtildi.
Forbes’tan ABD’ye “Türkiye Modeli” Tavsiyesi
Analizde Türkiye’deki sistemin yalnızca çevresel bir uygulama olmadığı, aynı zamanda yerli sanayi ve kritik tedarik zincirlerini güçlendiren modern bir ekonomik altyapı modeli olduğu ifade edildi.
Forbes, ABD’nin geri dönüşüm ve kritik hammadde politikalarını güçlendirmek amacıyla Türkiye benzeri bir depozito iade sistemi kurabileceğini belirtti. Mevcut perakende ağı, belediye tesisleri ve özel sektör altyapısının dijital takip teknolojileriyle entegre edilmesinin kısa sürede uygulanabilir olduğu ifade edildi.
Yayınlanan analizde Türkiye’nin geliştirdiği model, Batılı ülkelerin kendi ihtiyaçlarına göre adapte edebileceği bir yol haritası olarak değerlendirildi.
Yerli Teknoloji Üreticileri İçin Yeni Bir Sanayi Ekosistemi Doğuyor
Türkiye Çevre Ajansı Başkanı Nurullah Öztürk de Forbes’a yaptığı değerlendirmede, DOA Sistemi’nin yalnızca geri dönüşüm alanında değil, yerli teknoloji üreticileri açısından da önemli fırsatlar sunduğunu belirtti.
Öztürk, Türkiye’nin tek bir tedarikçiye bağımlı olmayan rekabetçi bir model benimsediğini, son iki yılda birçok yerli üreticinin gerekli sertifikasyon süreçlerini tamamlayarak yerli Depozito İade Makineleri üretimine başladığını ifade etti.
Yerli üreticilerin ihracat pazarlarına açılmaya hazırlandığını belirten Öztürk, bu gelişmenin geri dönüşüm teknolojileri alanında yeni bir sanayi ekosisteminin oluşmasına katkı sağlayacağını söyledi.
DOA Sisteminin Ekonomiye Yıllık 1 Milyar Dolarlık Katkı Sağlaması Bekleniyor
Türkiye Çevre Ajansı’nın öngörülerine göre sistemin tam kapasiteyle devreye girmesi halinde, geri kazanılan değerli hammaddelerin ülke ekonomisi içerisinde tutulması sayesinde cari açığın azaltılmasına katkı sağlanacak.
Yetkililer, DOA Sistemi’nin uzun vadede Türkiye ekonomisine yıllık yaklaşık 1 milyar dolarlık katkı oluşturmasının beklendiğini ifade ediyor.
