Yapay Zekâ ve Çevresel Etkileri
Yapay zekâya yönelik küresel ilgi ve yatırımlar, beraberinde birçok çevresel sorunu da getiriyor. Greenpeace tarafından yayımlanan yeni bir analiz, yapay zekâ için kullanılan yarı iletken yongaların üretiminden kaynaklanan karbon emisyonlarının 2024 yılında dört katına çıkacağını ortaya koydu.
Üretimin Merkezi: Fosil Yakıta Bağımlı Ülkeler
Analize göre, NVIDIA gibi büyük teknoloji şirketlerinin kullandığı grafik işlemcileri (GPU) ve bellek birimleri, genellikle Taiwan Semiconductor Manufacturing Co. ve SK Hynix Inc. gibi devler tarafından üretiliyor. Bu üretimin büyük bir kısmı Tayvan, Güney Kore ve Japonya gibi ülkelerde gerçekleşiyor; bu ülkelerdeki enerji şebekeleri ise hâlâ büyük ölçüde fosil yakıtlarla çalışmakta. Bu durum, artan emisyonların başlıca nedenleri arasında yer alıyor. Greenpeace, yapay zekâ odaklı küresel elektrik talebinin 2030 yılına kadar 170 kat artabileceği konusunda uyarıda bulunuyor.
Karbon Nötr Hedefler Tehlikede
Bloomberg’in haberine göre, Greenpeace’in bu tahminleri, bazı uzmanların yapay zekâ rekabetinin küresel karbon nötr hedeflerini sekteye uğratabileceği yönünde endişeler taşımasına neden oldu. Kuruluş, özellikle Doğu Asya ülkelerinde çip üretiminin yenilenebilir enerji kaynaklarıyla yapılmasını önerse de, mevcut eğilim bunun tam tersini gösteriyor. Örneğin:
- Güney Kore, yeni doğal gaz santralleri inşa etmeyi planlıyor;
- Tayvan, yapay zekâdan kaynaklanan enerji ihtiyacını gerekçe göstererek sıvılaştırılmış doğal gaz projelerine ve enerji altyapısına yatırım yapıyor.
ABD, AI Tabanlı Veri Merkezlerinde Enerji Rekoru Kırabilir
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) tarafından yayımlanan başka bir çalışmaya göre, ABD’deki yapay zekâ destekli veri merkezlerinin elektrik tüketimi, 2030 yılına kadar ülkenin toplam elektrik talebindeki artışın yarısından fazlasını oluşturabilir. Analizler, yapay zekâ sistemlerini çalıştırmak için harcanan enerjinin, çelik, alüminyum, çimento ve kimyasal üretimi gibi enerji yoğun sanayi kollarının toplamından daha fazla olabileceğini öne sürüyor.
Küresel Elektrik Tüketimi Japonya’yı Geride Bırakabilir
2023’e kıyasla iki kat artması beklenen küresel veri merkezi kaynaklı elektrik talebinin 2030 yılına kadar 945 terawatt saat (TWh) seviyesine ulaşabileceği tahmin ediliyor. Bu miktar, Japonya’nın toplam elektrik tüketimini aşarken, İrlanda’nın enerji ihtiyacının katbekat üstünde bir seviyeye işaret ediyor.
AI Savunucuları Umutlu Ancak Belirsizlik Sürüyor
Yapay zekâ savunucuları, bu teknolojinin bilimsel ilerlemeleri hızlandırabileceğini ve enerji verimliliği sağlayacak çözümler geliştirebileceğini savunuyor. Özellikle batarya teknolojileri ve güneş enerjisi gibi alanlarda bu gelişmelerin olumlu etkiler yaratabileceği belirtiliyor. Ancak bu öngörüler, hâlâ birçok belirsizlik barındırmakta.
